Skip to main content

TÂM LÝ GIAO DỊCH — NỀN TẢNG CỦA MỌI THÀNH CÔNG


Lời mở đầu

Giao dịch ngoại hối không phải là cuộc chiến giữa bạn và thị trường, mà là cuộc chiến giữa bạn và chính bản thân mình. Trước khi nghĩ đến chuyện kiếm tiền, bạn cần hiểu rõ kẻ thù lớn nhất: cảm xúc của chính mình.


1. Kỷ luật — Yếu tố sống còn

Kỷ luật là yếu tố quan trọng nhất nếu bạn muốn thành công với giao dịch ngoại hối. Biết và nói là một chuyện, làm được hay không lại là câu chuyện hoàn toàn khác.

Nhiều người tự nhủ sẽ nghiêm túc kỷ luật hơn khi tài khoản đạt con số X nào đó. Đây chính là lòng tham. Những trader tham lam không kiếm được tiền trong dài hạn.

Điều khiến tài khoản bị đốt cháy nhanh nhất là LÒNG THAM. Người giao dịch tham lam sẽ giao dịch rất nhiều và số tiền rủi ro họ đặt trong mỗi lệnh là rất lớn so với tài khoản.

Để rèn kỷ luật:

  • Có một phương pháp giao dịch cụ thể, hiểu rõ và thuần thục nó
  • Viết kế hoạch giao dịch ra giấy, dán nơi bạn luôn thấy
  • Ghi chép nhật ký giao dịch mỗi ngày
  • Kiên trì — thay đổi thói quen cần thời gian

"Gieo suy nghĩ gặt hành động, gieo hành động gặt thói quen, gieo thói quen gặt cuộc đời."


2. Kiên nhẫn — Đức tính của kẻ chiến thắng

"Thị trường chứng khoán là một loại thiết bị chuyển hóa tiền từ túi những kẻ không kiên nhẫn đến với túi người kiên nhẫn." — Warren Buffett

Lính bắn tỉa nằm phục hàng giờ, thậm chí hàng ngày, chờ đợi mục tiêu xuất hiện. Họ không bắn liên thanh như tay súng máy. Giao dịch cũng vậy.

Những giao động ngắn hạn trên thị trường phần lớn là nhiễu ngẫu nhiên. Bạn càng ngồi lâu trước màn hình, bạn càng dễ vào những lệnh ngu ngốc.

Sức mạnh của sự kiên nhẫn:

  • Kiên nhẫn chờ cơ hội rõ ràng mới vào lệnh
  • Kiên nhẫn để lệnh tự chạy, không can thiệp
  • Kiên nhẫn rèn luyện phương pháp ít nhất 6 tháng trước khi đánh giá
  • Kiên nhẫn xây dựng tài khoản từ từ, chậm nhưng chắc

"80% thời gian chúng ta không nên giao dịch, chỉ 20% còn lại mới là lúc thích hợp để vào lệnh."


3. Kiểm soát cảm xúc — Làm chủ bản thân

Cảm xúc luôn là kẻ thù của những quyết định giao dịch tốt. Khi một người giao dịch đang có tinh thần xấu, bạn có thể khá chắc chắn rằng họ sẽ mất tiền trong vài giờ hoặc vài ngày tới.

Bản năng "chiến đấu hay bỏ chạy" được hình thành từ thời tổ tiên còn ở trong hang động. Nó không phù hợp với giao dịch hiện đại.

Các trạng thái cảm xúc nguy hiểm:

  • Sợ hãi: Đặt stoploss quá gần, cắt lỗ sớm, chốt lời non
  • Tham lam: Vào lệnh quá nhiều, khối lượng quá lớn, không chịu chốt lời
  • Hy vọng: Không cắt lỗ, ôm lệnh thua với hy vọng giá quay đầu
  • Cay cú: Vào lệnh trả thù sau khi thua, nhồi lệnh khi đang lỗ
  • Hưng phấn: Tự tin thái quá sau chuỗi thắng, đánh lớn hơn bình thường

"Soros đã nói: việc đúng hay sai không quan trọng, cái quan trọng là nếu đúng sẽ có được bao nhiêu tiền, và nếu sai sẽ mất bao nhiêu tiền."

Cách kiểm soát cảm xúc:

  • Sau khi vào lệnh, hãy tắt máy tính và làm việc khác
  • Sau một lệnh thắng lớn hoặc thua lớn, hãy tạm nghỉ vài ngày
  • Có một công việc khác ngoài trading để giảm áp lực
  • Tập thể dục thường xuyên — sức khỏe thể chất ảnh hưởng đến tinh thần
  • Thiền giúp kiểm soát tâm trí tốt hơn

4. Khiêm tốn — Cái tôi là kẻ thù

Một người có cái tôi quá lớn, tính tình ngạo mạn tự kiêu, sẽ không thể thành công với giao dịch ngoại hối. Bạn không bao giờ khôn ngoan hơn thị trường, và thị trường luôn luôn đúng.

Đàn ông có xu hướng chấp nhận rủi ro nhiều hơn phụ nữ do lượng testosterone. Các nghiên cứu cho thấy phụ nữ dễ đạt được thành công trong giao dịch hơn vì họ không quá tự tin.

"Khi bạn bắt đầu khoe khoang là mình tài giỏi, vĩ đại ra sao thì thị trường dường như có ma lực khủng khiếp nào đó kéo bạn xuống đất trong nỗi xót xa và tủi hờn."


5. Nhàm chán là điều cần thiết

Nếu bạn đang giao dịch một cách đúng hướng, thì nó nên nhàm chán. Một nhà giao dịch buồn tẻ sẽ thường là một nhà giao dịch thành công.

Có hai nhóm trader:

  • Nhóm 1: Những người mới, luôn hỏi "Mua hay bán?"
  • Nhóm 2: Những người chuyên nghiệp, luôn hỏi "Giao dịch hay không làm gì cả?"

Nếu bạn cảm thấy hưng phấn, hồi hộp, tức giận hay nản chí mỗi tuần, bạn đang trải ra quá nhiều cảm xúc. Trạng thái tâm lý nên luôn rõ ràng, bình tĩnh và có chút nhàm chán.

"Giao dịch ngoại hối cần phải là một công việc nhàm chán." — George Soros


Kết luận

Tâm lý giao dịch chiếm 80% thành công, phương pháp chỉ chiếm 20%. Hãy tập trung vào việc kiểm soát bản thân trước khi nghĩ đến chuyện kiếm tiền.

Giao dịch là một cuộc hành trình, không phải đích đến. Bạn có thể giao dịch đến hết đời, vậy nên đừng vội vàng. Hãy kiên nhẫn, kỷ luật, và luôn nhớ:

"Ngày mai, thị trường vẫn ở đó."


Trân trọng!